Bonemetas-doctorkeng

​ ปล่อยวาง" เพื่อส่งท่านอย่างสงบ หมอคะ... ถ้าแม่ไป หนูจะอยู่ยังไง? หนูทำใจไม่ได้จริงๆ” เสียงสะอื้นของลูกสาวที่กอดขาคุณแม่ที่นอนนิ่งอยู่บนเตียง เป็นภาพที่บีบหัวใจหมอและพยาบาลทุกคนในห้องครับ ความรักและความผูกพันมักมาพร้อมกับความกลัว... กลัวการสูญเสีย กลัวการจากลา และกลัวว่าเราจะ “ทำหน้าที่ลูก” ได้ไม่ดีพอ ในฐานะหมอที่รักษาโรคทางกาย หมออาจจะซ่อมแซมกระดูกที่หักให้กลับมาดีได้ แต่เรื่องของ “ความตาย” และ “การทำใจ” นั้น เป็นสิ่งที่ละเอียดอ่อนยิ่งกว่า วันนี้หมออยากขอนำหลักคิดและแนวทางอันงดงามของ หลวงพ่อไพ ศาล วิสาโล  พระอาจารย์ผู้เป็นแสงสว่างนำทางเรื่อง “การตายดี” (Peaceful Death) มาเล่าสู่กันฟัง เพื่อเป็นยาใจให้กับญาติผู้ป่วยระยะสุดท้ายทุกท่านครับ การทำความเข้าใจเรื่องนี้ ไม่ใช่แค่เพื่อให้คนไข้จากไปอย่างสงบ แต่เพื่อให้คนข้างหลัง “ยิ้มทั้งน้ำตา” ได้อย่างภาคภูมิใจครับ ความตาย... ไม่ใช่ “ความพ่ายแพ้” เราถูกสอนมาตลอดว่า หมอต้องรักษาให้หาย ถ้าตายแปลว่าหมอแพ้ หรือลูกหลานดูแลไม่ดี แต่พระอาจารย์ไพศาลท่านสอนเสมอครับว่า  “ความตายเป็นธรรมดาของชีวิต”  เหมือนใบไม้ที่เปลี่ยนสีและร่วงหล่นเม...

​ Palliative Care ≠ รอวันตาย แต่มันคือการ "เพิ่มชีวิต ให้กับวันเวลาที่เหลืออยู่” หมอครับ... ถ้าเราเลือกแบบประคับประคอง แปลว่าเราทิ้งแม่ใช่ไหม? แปลว่าเราไม่สู้แล้วใช่ไหม?” น้ำเสียงที่สั่นเครือของลูกชายวัยกลางคน ที่นั่งกุมมือคุณแม่ซึ่งนอนหลับใหลอยู่บนเตียงคนไข้ ถามหมอด้วยแววตาที่เต็มไปด้วยความรู้สึกผิด คำถามนี้เป็นสิ่งที่หมอได้ยินบ่อยมากครับ และทุกครั้งที่ได้ยิน มันสะท้อนให้เห็นถึงความรักและความกตัญญูของลูกหลาน แต่ในขณะเดียวกัน ก็สะท้อนความเข้าใจผิดคำโต เกี่ยวกับ  “การดูแลแบบประคับประคอง”  หรือ  Palliative Care หลายคนคิดว่า Palliative Care คือการ  “รอวันเสียชีวิต”  หรือการ  “ปล่อยตามยถากรรม” แต่วันนี้หมออยากมาปรับความเข้าใจใหม่ครับ ว่าความจริงแล้ว การดูแลแบบประคับประคอง คือ  “การดูแลหัวใจ”  และ  “การคืนศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์”  ให้กับคนไข้ในช่วงเวลาที่สำคัญที่สุดของชีวิต เพื่อให้ท่านจากไปอย่างสงบ สมบูรณ์ และงดงามที่สุดครับ ความเข้าใจผิดที่ยิ่งใหญ่: สู้จนสุดทาง หรือ วางแผนเพื่อคุณภาพชีวิต? หมอเคยดูแลคนไข้ท่านหนึ่ง ชื่อ “คุณลุงสมศักดิ์” เป็น...

  ปวดหลังรุนแรงในวัย 60 ปี – เมื่อการตรวจพบว่าเป็น “กระดูกสันหลังหักจากก้อนเนื้อ” สิ่งที่ควรรู้และต้องรีบตรวจให้ชัดเจน หลายคนอาจเคยปวดหลังมานานจนชิน แต่เมื่ออายุมากขึ้น อาการปวดหลังที่รุนแรงขึ้นเฉียบพลัน ยิ่งปวดเวลาขยับหรือยืน ลุกเดินลำบาก จนต้องหยุดกิจกรรมต่าง ๆ อาจไม่ใช่แค่ “หลังเสื่อม” แต่เป็นสัญญาณของโรคที่ต้องหาสาเหตุจริงจัง โดยเฉพาะภาวะ  กระดูกสันหลังหักจากก้อนเนื้อ (pathological fracture)  ซึ่งอาจเกี่ยวข้องกับโรคมะเร็งได้ ตัวอย่างผู้ป่วย (สมมติชื่อ) คุณมนตรี อายุ 60 ปี มีอาการปวดหลังเรื้อรังสักพักใหญ่ แต่ช่วง 2 สัปดาห์สุดท้ายปวดมากจนลุกจากเตียงแทบไม่ได้ ไม่มีอุบัติเหตุมาก่อน ลูกสาวจึงพาไปโรงพยาบาลและตรวจด้วย  เอ็มอาร์ไอ (เอกซเรย์คลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า)  ผลพบว่า  มีกระดูกสันหลังระดับ T12 หักจากสาเหตุผิดปกติ  และมี  ก้อนเนื้อที่ลุกลามรอบกระดูกสันหลัง เหยียดเข้าโพรงเส้นประสาท  แพทย์จึงสงสัยว่าอาจเป็นมะเร็งหรือมีก้อนเนื้อร้ายจากที่อื่นแพร่กระจายมาที่กระดูก เมื่อเจอภาพแบบนี้ สิ่งสำคัญที่สุดคือการวินิจฉัยให้เร็วและแม่นยำ เพราะการรักษาจะขึ้นอยู่ก...

  ปวดหลังจาก “มะเร็งแพร่กระจายมาที่กระดูกสันหลัง” อาการแบบไหนต้องระวัง? วินิจฉัยอย่างไร? และรักษาอย่างไรให้ปลอดภัยที่สุด อาการปวดหลังเป็นเรื่องที่พบได้บ่อยมากในชีวิตประจำวัน แต่มี “ปวดหลังบางแบบ” ที่อันตรายกว่าที่คิด และอาจเป็นสัญญาณเตือนของ มะเร็งแพร่กระจายมาที่กระดูกสันหลัง (Spine Metastasis) ซึ่งพบได้ในผู้ป่วยมะเร็งหลายชนิด เช่น มะเร็งเต้านม ปอด ต่อมลูกหมาก ไต หรือมะเร็งเม็ดเลือดบางชนิด หมอเขียนบทความนี้เพื่อให้ผู้อ่านแยกให้ออกว่า “ปวดหลังแบบไหนธรรมดา” กับ “ปวดหลังแบบอันตราย” ที่ควรรีบตรวจทันที เพื่อป้องกันภาวะแทรกซ้อน เช่น เส้นประสาทถูกกดเดินไม่ได้ หรือกระดูกสันหลังหักทรุดครับ เหตุการณ์จากคนไข้ใกล้ตัว คุณจินตนา อายุ 63 ปี เคยรักษามะเร็งเต้านมเมื่อ 5 ปีก่อน มาพบหมอด้วยอาการปวดหลังเรื้อรังหลายเดือน ช่วงหลังเริ่มเจ็บกลางหลังตอนกลางคืน และมีอาการชาลงขาบ้างเป็นบางครั้ง เธอบอกว่า: “หมอคะ ปวดหลังแบบนี้ปกติไหมคะ หนูคิดว่าคงเป็นเพราะอายุเยอะขึ้น แต่ช่วงหลังมันปวดมากกว่าปกติค่ะ” หลังตรวจร่างกายและทำ MRI พบว่าเป็น มะเร็งแพร่กระจายกระดูกสันหลัง ทำให้กระดูกบางและมีการกดเบียดเส้นประสาท โชคดี...